نبیرو تحلیل علمی افسانه سیاره آخرالزمانی که هرگز پیدا نشد, یکی از پر بحثترین مباحث در میان علاقهمندان به نجوم و نظریههای آخرالزمان، داستان سیاره نبیرو است. این اجرام آسمانی که با عنوان سیاره کشنده شناخته میشود، سالهاست موضوع کتابها، فیلمها و بحثهای اینترنتی بوده، اما جامعه علمی هیچگونه مدرک قاطعی برای وجود آن ارائه نداده است.
ریشههای افسانه نبیرو و کتاب سیاره دوازدهم ریشهی اصلی این داستان به کتاب سیاره دوازدهم نوشته زکریا سیچین برمیگردد.
سیچین پیشبینی کرد که بازگشت این سیاره میتواند باعث حوادث فاجعهبار و ویرانی زمین شود. با وجود رواج گسترده این ایده در فرهنگ عامه، هیچ رصدخانه یا تلسکوپی تا به امروز اثری از چنین اجرامی نیافته است. پیشبینیهای ناکام و تداوم توهم در طول سالهای اخیر، تاریخهای متعددی برای برخورد یا نزدیک شدن نبیرو به زمین اعلام شد که مشهورترین آنها سالهای ۲۰۰۳ و ۲۰۱۲ بودند.
نبیرو از نظر فیزیک مداری وجود ندارد؟ علمای نجوم دلایل قاطعی برای رد وجود چنین سیارهای ارائه کردهاند.
یک سیاره با مدار ۳۶۰۰ ساله و بیضی شکل، ناپایداری جاذبهای شدید در سیستم خورشیدی ایجاد میکرد که قطعاً بر مدار سیارات شناختهشده اثر میگذاشت. علاوه بر این، تلسکوپهای فضایی و زمینی مدرن (مانند WISE و ) آسمان را به طور کامل پیمایش کردهاند و هیچ اجرام بزرگ ناشناسی در نزدیکی سیستم خورشیدی رصد نکردهاند. اگر نبیرو واقعی بود، در حال حاضر یکی از درخشانترین اجسام در آسمان شب بود.
اشتباهانگیزی دنبالهدارها با سیاره نبیرو بسیاری از گزارشهای دید نبیرو ناشی از شناختن نادرست دنبالهدارهای درخشان است. برای مثال، دنبالهدار النین (C/۲۰۱۰ ) که در سال ۲۰۱۱ از نزدیکی زمین عبور کرد، توسط برخی به اشتباه نبیرو معرفی شد. در حالی که دنبالهدارها اجسام یخی، کوچک و دارای دنباله و کومه هستند، سیارات اجسام سنگین، گرد و بدون چنین ویژگیهایی محسوب میشوند.
این سوءتفاهم نشاندهنده عدم آشنایی با تفاوتهای بنیادین اجرام آسمانی است. تفاوت نبیرو با فرضیه سیاره نهم باید افسانه نبیرو را با فرضیه علمی سیاره نهم تفکیک کرد. در سال ۲۰۱۴، محققان کالتک (مایک براون و کانیشکا باتیگین) بر اساس ناپایداریهای مشاهداتی در مدار اجسام کمربند کوپر، وجود یک سیاره غیابی با جرم ۵ تا ۱۰ برابر زمین و مدار بسیار دور و پایدار را پیشبینی کردند.
برخلاف نبیرو، این سیاره فرضی هیچ تهدیدی برای زمین ندارد، مدارش پایدار است و جستجوی رصدی برای یافتن آن همچنان در تلسکوپهای بزرگ مانند سوبارو ادامه دارد. نتیجهگیری تهدیدات واقعی زمین در زمین هستند در جمعبندی، نبیرو تنها یک افسانه بیپایه ناشی از سوءبرداشت متون کهن، علم کاذب و شوق رسانههاست. علم نجوم مدرن با ابزارهای دقیق رصد، وجود چنین سیارهای را به طور قطعی رد کرده است.
کیهان پر از معماهای واقعی است، اما خطرات وجودی بشر نه از سیارهای توهمی، بلکه از چالشهای محیطی، تغییر اقلیم و رفتارهای انسانی در سیاره زمین ریشه میگیرد. تمرکز بر علم واقعی و دادههای رصدی، بهترین راهکار برای درک جهان است.
